|
ZHR بدون نیاز به عوامل خطای مرسوم
تعداد شهاب در ساعت از ديد هر ناظر در شبهاي رصدي كه بارش شهابي هم هست، در درجهي اول مشاركت رصدگران و تبادل تعداد شهابهاي مشاهده شده توسط هر فرد است. البته اين حالت ايدهآل رصد در شب بارش شهابي است. با اين حال ميدانيم كه شرايط هميشه ايدهآل نيستند! خطاي رصدگر هميشه متغيري است كه باعث كاهش دقت در نتايج ZHR ميشود. راههاي مختلفي براي محاسبهي ZHR داريم. تعدادي از آنها دقيقتر از بقيه هستند و محاسبهي كمتري هم دارند. متغيرها (يا عوامل مؤثر) در ZHR اينها هستند: ابرها، محدوديت قدر، فاصلهي سمترأسي گسترش يا دنبالهي شهابها تا افق،عرض جغرافيايي رصدگر و هوشياري رصدگر.
در روشي كه معرفي مي كنيم نيازي به محاسبهي اين عوامل نداريم!
الف) فرمول با احتساب LM(حد قدر) بالاي 6.5:

كه

N تعداد شهابهاي شمرده شده تقسيم بر زمان مفيد رصد.
و مثلاً اگر رصدگر شما ظرف 15 دقيقه 20 شهاب را ديده باشيد، ميزان متوسط در يك ساعت 80 شهاب است.

عامل ميدان ديد است كه K درصد ميدان ديد كور رصدگر است. مثلاً اگر 20% ميدان ديد را ابرها بسته باشند، K ميشود 0.2 و F بايد 1.25 شود. پس رصدگر بايد حداقل 25% شهابها را ديده باشد.
r6.5 – lm
عامل تصحيح حدقدر را نشان ميدهد. به ازاي تغيير قدر براي رصدگر به اندازهي 1، تعداد شهاب هايي كه وي ديده با عامل r تغيير كند. در نتيجه بايد اين مقدار را نيز به حساب بياوريم. مثلآً اگر r=2 و حد قدر 5.5 باشد، بايد آن را ضربدر 2 كنيم. (2 به توان 6.5-5.5)؛ يعني بدانيم كه چند شهاب را با حد قدر 6.5 ميتوانيم ببينيم.
sin(hR)
عامل تصحيح ارتفاع ظاهر شدن شهاب را بالاي افق (HR) نشان ميدهد. تعداد شهابهايي كه رصدگر ميبيند بهصورت تابع سينوسي از ارتفاع ظهور شهاب برحسب درجه تغيير ميكند. مثلاً اگر اين مقدار مقدار متوسط 30 درجه در آسمان بالاي سر رصدگر بود، آن را به 0.5 تقسيم ميكرديم (sin(0.5)) كه بدانيم چه تعداد شهاب را اگر در سمت رأس ظاهر ميشدند ميديديم.
ب) فرمول با احتساب LM بالاي 6.5 :
توان r به صورت زير در ميآيد:
مثال:
بارش شهابي جوزايي در آسماني تاريك بدون غبار
فرض ميكنيم شما:
57 شهاب در هر ساعت ديديد،
r= شاخص تعداد براي جوزايي 2.6
LM= متوسط حد قدر در هر ساعت 5.7
HR= گسترش نور يا دنبالهي شهابها در هر ساعت 60 درجه بوده است.

توجه داريد كه در اين مثال براي راحتي F=1 قرار داده شد كه نتيجه ميدهد K=2. مقدارF نشان ميدهد كه فرض بر افق ديد باز است.
· برگردان و تصحيح: فرهاد ذكاوت

|